Posts

Showing posts from January, 2023

माझी कविता : एक अप्रासंगिक टिपणी

*माझी कविता : एक अप्रासंगिक टिपणी* ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ >> तसे पाहिले असता माझ्या आईच्या प्रेरणेने माझ्या वयाच्या नवव्या-दहाव्या वर्षापासूनच मी सटरफटर कविता/कथा करू/लिहू लागलो होतो. माझ्या या वृत्तीला 1969-70 पासून अजून काही धुमारे फुटू लागून मी आणखी काही सटरफटर कविता/कथा (हिंदी आणि मराठीत) करू लागलो होतो. माझ्या वर्ग दहा (1970-71) च्या शिक्षिका सौ.मंदाकिनी प्रभाकरराव सगदेव यांनी मला खऱ्या अर्थाने काव्यलेखनाला प्रवृत्त व दिक्षित करताना काव्यालंकार, वृत्त-छंदादि काव्य-व्याकरणाचे सफल व यशस्वी धडे दिले. मी आपल्या अल्पमतीप्रमाणे यथाशक्य तसा या काव्य-व्याकरणाला शरण जाऊन माझी सटरफटर कविता लिहित असे. >> परंतु मी बी.एससी.(पीसीएम) च्या अभ्यासक्रमात आधुनिक भौतिकशास्त्राचा अभ्यास करू लागलो तेव्हा प्रा.आगलावे सरांच्या प्रभावी व सुहृद्, सुस्पष्ट शिकवण्यामुळे खूप प्रभावित होऊन भौतिकशास्त्रावरील विविध पुस्तके वाचू/अभ्यासू लागलो. बी.एससी. च्या अंतिम वर्षात आइनस्टाइन यांचा सापेक्षवादाचा सिद्धांत, वर्नर हायसेनबर्ग यांचा अनिश्चततेचा सिद्धांत आणि रिचर्ड फाइनमन यांची वेगवेगळे विश्वेतिहास अस...

कुत्सित(विकृत) बौद्धिकता(प्रतिभा) और... (प्रकाशित)

*कुत्सित(विकृत) बौद्धिकता(प्रतिभा) और...* (प्रकाशित) ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ (दिवान मेरा : हिंदी द्वैमासिक : फर-मार्च 2024) ------------------------------------------------------------- @ॲड.लखनपाल सिंह कटरे "अपराधी" ------------------------------------------ >> मानव की आकलन क्षमता का पूरा पूरा ज्ञान अभी भी विज्ञान खोज ही रहा है। मानव मस्तिष्क अभी भी वैज्ञानिकों के लिए एक अनबुझ पहेली ही साबित हो रहा है। इस मानवी आकलन क्षमता और मानवी बौद्धिकता/प्रतिभा के विभिन्न पहलुओं पर संबंधित वैज्ञानिकों द्वारा प्रकट/प्रस्तुत भिन्न भिन्न अनुभव तथा आकलन हम आये दिन पढ़ते रहते है। अभीतक मानवी बौद्धिकता/प्रतिभा के जो विभिन्न आयाम वैज्ञानिकों ने खोज लिए है, उनका एक सर्वसाधारण ब्योरा अमेरिकन मनोवैज्ञानिक हावर्ड गार्डनर द्वारा प्रस्तुत किया गया है। जिसके अनुसार मानवी बौद्धिकता/प्रतिभा के आठ प्रकार माने गए है। वे है --- 1) दृश्य स्थानिक या आकाशीय बौद्धिकता/प्रतिभा (Visuals - Spatial)-  जो लोग Visuals - Spatial में मजबूत होते हैं, वे चीजों को देखने में बाकि लोगों से अच्छे होते है। यह व्यक्ति...

वाचता वाचता : इब्ने शफी की जासूसी दुनिया

*वाचता वाचता...*😁😁😁 ----------------------------------------------- 👇 *इब्ने शफी की जासूसी दुनिया* ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ >> मी जर विसरत नसेन तर माझ्या तत्कालीन हायर मॅट्रीक (अकरावी मॅट्रीक) व महाविद्यालयीन जीवनात म्हणजे 1970 ते 1980 या कालावधीत हिंदी भाषेत जासूसी कथा/कादंबऱ्यांचे एक पाक्षिक किंवा मासिक प्रकाशित व्हायचे. त्याचे नाव होते 'जासूसी दुनिया' आणि लेखक होते इब्ने शफी. त्या अंकातून दर पंधरवड्यात/महिन्यात नवनवीन(!) जासूसी कथा/कादंबरी प्रकाशित केल्या जायच्या. मी सुमारे पन्नासेक तरी अशा जासूसी कथा/कादंबऱ्या वाचल्या असाव्यात. >> शिवाय विविध पाॅकेट बुक्स अंतर्गत गुलशन नंदा, रामानंद सागर, राजवंश, रानू, गुरुदत्त, शिवानी, ... आदिंच्या हिंदी कादंबऱ्या/उपन्यास सुद्धा दर महिन्या-दोन महिन्यात प्रकाशित व्हायच्या. अशा सुमारे पाचेकशे हिंदी कादंबऱ्या/उपन्यास मी वाचल्या असाव्यात. त्यामुळे माझे हिंदी भाषेवर चांगलेच प्रभुत्व(?) झाले होते. मिडलस्कूल मध्ये वर्धा आणि पुणे येथील राष्ट्रभाषा प्रचार समिती आणि महाराष्ट्र राष्ट्रभाषा सभा यांच्या परिचय, प्रबोध, प्रवीण, वगैरे परीक्षा उ...

पोवारी बोली अना साहित्य निर्मिती : एक संक्षिप्त आकलन

*पोवारी बोली अना साहित्य निर्मिती : एक संक्षिप्त आकलन*  --- @ॲड.लखनसिंह कटरे. ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ >> तसो तं मी साल 2002 मा आमरो गाव मा नववो झाडीबोली साहित्य संमेलन लेयेव् होतो, तबपासनाच मी झाडीबोली को संगसंगच् पोवारी बोली को पुनरूत्थान साती भी गंभीरतापूर्वक-पर-हलकोफुलको काम कर रही सेव्. भारत सरकार को ANTHROPOLOGICAL Deptt. द्वारा 1990 को आसपास ANTHROPOLOGICAL SURVEY OF INDIA करनो मा आयेव् होतो. वोको महाराष्ट्र राज्य को पुरो अहवाल PEOPLE OF INDIA : MAHARASHTRA PART 1, 2, 3 असो नावलका POPULAR PRAKASHAN PVT. LTD. MUMBAI द्वारा सन 2004 मा इंग्लिश मा प्रकाशित भयी से. वू पूरो अहवाल (तीनही पार्ट) मी 29.08.2005 ला खरेदी करी सेव् अना बाची सेव्. तीनही पार्ट मा, महाराष्ट्र मा, पोवार समाज अना पोवारी बोली को अस्तित्वच शून्यवत दर्शायेव् गयी से. वोकोसाती भी मी सितम्बर 2005 पासना संबंधितईन संगं पत्रव्यवहार कर रही सेव्. अना आपलो अल्पबुद्धि-आकलन को अनुसार, पोवारी बोली को पुनरूत्थान, संवर्धन, समर्थन, यथार्थ अंकन साती बोली मा कविता, कथा, लेख आदि लिखन/लिखावन को हलको फुलको काम भी कर रही सेव्. ...